Trimmen van de mast

Hallo allemaal,

Vorig weekend een klus afgevinkt waar ik al een poosje naar uitkeek, het trimmen van de mast. Hier had ik nog geen ervaring mee en was wat beducht om het anders af te stellen dan hoe de vorige eigenaar het had afgeleverd.

Met deze gids in de hand is het goed te doen maar het is een precies en tijdrovend klusje.

Voorbereiding

  • stagen helemaal los gemaakt en nagelopen op slijtage.
  • controleren of de stagen even lang zijn want dit is wel van belang voor het afstellen. Zijn ze niet even lang dan is er slecht werk geleverd denk ik en lijkt me dan ook lastig tunen volgens deze gids…
  • benodigdheden: duimstok van 2 meter, wat schilders tape, een klein touwtje en een schuifmaat.
  • verstaging is bij mij allemaal 4 mm, hoofdwant 6,90 meter lang gemeten tussen de walsen, babystagen iets minder dan half zo lang, 3,36m. Achterstag ook 4mm dik, niet gemeten hoe lang.
  • gids goed doorgenomen, staan belangrijke details in over hoe verschillende soorten staaldraaden zich gedragen, maximale belasting, rek per meter etc.

Babystagen en achterstag

  • Eerst baby stagen ‘gereset’. Voor, achter en hoofdstagen vast en de bouten helemaal uit de spanners gedraaid. Bouten er precies even ver ingedraaid en handvast gezet, vergeet niet ten alle de stag zelf te fixeren en de spanner het draaiwerk te laten doen. Aantal halve slagen tot handvast genoteerd.
  • De ‘folding rule (duimstok) method’ eerst toegepast op achterstag. Ene eind van de duimstok met schilderstape op ongeveer 200,5cm vanaf de onderkant van de achterstag vastgeplakt. Het andere eind met een touwtje in de buurt gehouden van de stag, Niet vast zetten want dit gebruik je om de rek van de staaldraad te meten.

  • handvast, 5%, 10%, 15% en maximaal 20% achterstagbelasting met een stift gemarkeerd gemarkeerd boven op de vertraging. Dit ga je later nodig hebben bij het tunen van de hoofdverstaging.

  • key point: 1mm stretch per 2 meter kabel levert 5% van tov maximale belasting op, ongeacht de dikte van de kabel.

hoofdwant

  • ook helemaal uit de spanners gedraaid (de babystagen dus eerst handvast zodat de mast blijft staan!)
  • de schroefdraden er weer even ver erin en met zelfde aantal slagen aan weerszijden naar handvast gedraaid (fixeer de stag en draai de spanner).
  • ene eind van duimstok weer op ongeveer 200,5 cm bevestigen met schilderstape, lusje aan de onderkant voor het losse eind van de duimstok.
  • beide zijden om en om in stapjes naar 3mm = 15% van maximale belasting opspannen.
  • vervolgens van de mastvoet omhoog kijken of je mast niet krom loopt. Bij mij was er een lichte buiging naar stuurboord. Bakboord babystag 5 slagen extra gegeven en de mastkromming was weg. Babywant is er dus vooral om de in de breedterichting de mast recht te krijgen en in de lengterichting om pompen van de mast tegen te gaan onder zeil.
  • dan het hoofdwant naar 20% max belasting opspannen. Dus weer 1 mm rek erbij en bij mijn spanners betekende dat 5 extra halve slagen. Dit gegeven is fijn om te onthouden wil je later nog wat tunen: 1mm = 5% = 5 halve slagen. (het babywant is korter dus daar geldt dit niet!)
  • toen weer even de mast recht trimmen met het babywant
  • dan de bakstag vol aan tot 20%. Dit zorgt voor kromming van de mast en dus een ontspanning van het hoofdwant.
  • vervolgens moet je het hoofdwant dan weer naar 20% belasting opspannen, ditmaal aan beide zijden 7 slagen nodig.
  • daarna geeft de gids aan dat je de bakstag weer volledig moet ontspannen en dat je dan moet controleren of je hoofdwant op niet meer dan 25% van de maximale belasting terecht is gekomen. In mijn geval moest ik ze net een paar slagen ontspannen om op 25% te komen.

De mast staat nu echt als een huis, kan niet anders zeggen. Het want staat echt heel veel strakker afgesteld.
Niet dat het voorheen onveilig was want ik heb er een ruige 24 uurs er mee doorstaan.
Evenwel denk ik dat de mast nu veel meer onder controle is onder zeil en dat zal de performance te goede komen, daar ben ik van overtuigd.

Wel zal de romp nu een heel andere belasting krijgen van de stagen, maar ik ga er vanuit dat dat erop gemaakt is en geen problemen gaat opleveren. :grimacing:

Verder vooral veel geleerd en ook dit nog voor mij onbekende terrein onder de knie gekregen.

De achterstag weet ik nu ook aardig precies af te stellen dus weer iets waar ik met het zeilen mijn voordeel mee kan doen.

De gids geeft ook nog aanwijzingen voor fine-tuning onder zeil, dus ik laat nog wel weten wat daar uit gaat komen.

De boot is weer zeilklaar, genoeg geklust, nu lekker gaan varen!

1 Like

Nou bij een meeting (hint hint) mag je best naar mijn mast kijken :wink:

Haha. Ik hou niemand tegen om een event te organiseren! Lijkt me leuk maar ik doe al de site! :wink:

Zo dan Koen, wat een verhaal. Zo heb ik nog niet naar mijn verstaging gekeken. Waar een kleine bootje ook al niet groot in kan zijn. Leuk en leerzaam om te lezen. Thx

Rob

Ja het is me een flink epistel geworden nu je het zegt. :grimacing: